funkcjonowanie dziecka z zespołem downa w szkole

PDF | The article presents a level of socio-emotional competences of children with Down Syndrome and with moderate learning difficulties in the period | Find, read and cite all the research you Funkcjonowanie psychospołeczne W szkole dzieci z Zespołem Downa funkcjonują różnie, uzależnione jest to od ich stopnia upośledzenia i sprzężeń, jakie często posiadają. Zawsze jednak są chętne do współpracy, z entuzjazmem podejmują się wykonywania nowych zadań. Często działają pod Na pewno urodzenie dziecka z niepełnosprawnością bądź stanięcie w obliczu diagnozy dotyczącej niepełnosprawności dziecka oznacza dla kobiety – matki – zmiany natury egzystencjonalnej, jak i całej sytuacji życiowej. Może z tego powodu pojawić się kryzys, trwający nawet latami i mający destrukcyjny i traumatyczny wpływ na Diagnoza funkcjonalna znalazła również swoje miejsce w trakcie wielospecjali­stycznej ocenie funkcjonowania dziecka, która uwzględnia w szczególności: Indywidualne potrzeby rozwojowe i edukacyjne, mocne strony, predyspozycje, zainteresowania i uzdolnienia ucznia; Zakres i charakter wsparcia ze strony nauczycieli, specjalistów lub Zespół Downa jest najczęściej zaburzeniem sporadycznym (prosta trisomia 21), spowodowanym przypadkowym nierozejściem się chromosomów podczas mejozy (proces powstawania plemników u mężczyzn i komórek jajowych u kobiet). Dlatego wystąpienie zespołu u jednego z dzieci, nie oznacza, że kolejne też będą chore. Site De Rencontre Totalement Gratuit France. Error 522 Ray ID: 73194b1cfece9142 • 2022-07-27 23:53:45 UTC FrankfurtCloudflare Working Error What happened? The initial connection between Cloudflare's network and the origin web server timed out. As a result, the web page can not be displayed. What can I do? If you're a visitor of this website: Please try again in a few minutes. If you're the owner of this website: Contact your hosting provider letting them know your web server is not completing requests. An Error 522 means that the request was able to connect to your web server, but that the request didn't finish. The most likely cause is that something on your server is hogging resources. Additional troubleshooting information here. Thank you for your feedback! Dziecko z zespołem Downa powinno chodzić do przedszkola integracyjnego. Kontakt z osobami pełnosprawnymi nauczy malucha samodzielności, wyrażania siebie i samoakceptacji. Dziecko z zespołem Downa powinno chodzić do przedszkola integracyjnego. Kontakt z osobami pełnosprawnymi nauczy malucha samodzielności, wyrażania siebie i samoakceptacji. Pierwszy opisany przypadek zespołu Downa pochodzi z 1866 roku. Wiąże się z obecnością w organizmie dodatkowego chromosomu. Zespół Downa jest zaburzeniem genetycznym, a dziecko z tą dolegliwością powinno uczęszczać do przedszkola integracyjnego. Kasia gotuje z domowe lody Czym jest zespół Downa? Zespół Downa jest wadą genetyczną, która pojawia się na skutek obecności w organizmie dodatkowego chromosomu o numerze 21. Wbrew powszechnym opiniom, zespół Downa nie jest chorobą, lecz zaburzeniem. W czasie ciąży chromosomy numer 21 powinny się rozdzielać, lecz z powodu wadliwych genów i nadmiaru materiału genetycznego, nie dochodzi do tego. W ten sposób dziecko rodzi się z zespołem Downa, ma 47 chromosomów (zamiast 46) oraz jest upośledzone fizycznie i umysłowo. Dodatkowy chromosom 21 może znajdować się w plemniku lub komórce jajowej. Jakie są dzieci z zespołem Downa? Dzieci z zespołem Downa mają skośne, wąskie powieki, powiększony język i krótką szyję. Poza tym osoby z tą wadą genetyczną charakteryzują się następującymi cechami: twarz jest płaska (nos jest spłaszczony, a kości policzkowe wypukłe), na tęczówce oka pojawiają się białe plamki, tył głowy jest spłaszczony, uszy są nisko osadzone i niewielkie, wargi są małe i wąskie, na szyi i po jej bokach występują fałdy skóry, dorosła osoba jest niska (ma około 140-150 centymetrów wzrostu), kilkanaście razy do roku występują infekcje, pojawiają się skłonności do chorób serca, trudno porozumieć się z osobą z zespołem Downa, gdyż może seplenić lub mówić niewyraźnie, występują trudności w nauce i zmiany nastroju, pojawia się problem z koncentracją, niektóre osoby mogą być agresywne i impulsywne. Jakie są cele pracy z dzieckiem z zespołem Downa w przedszkolu? Dzieci z zespołem Downa powinny uczęszczać do przedszkoli integracyjnych. Należy stworzyć maluchom szansę obcowania z dziećmi pełnosprawnymi. Dzięki temu osoby z zespołem Downa nauczą się: porozumiewania z otoczeniem, rozumienia, co jest normą, a co nie, wysławiania się, wyrażania siebie, samodzielności i niezależności w codziennym życiu, akceptacji siebie i innych dzieci. Praca z dzieckiem z zespołem Downa Dzieci z zespołem Downa powinny robić w przedszkolu wszystko to, co dzieci pełnosprawne. Maluch prawdopodobnie będzie potrzebował więcej czasu na wykonanie zadań, jednak nauczyciel powinien okazać mu cierpliwość. Dzieci z zespołem Downa należy traktować na równi z innymi maluchami. W przypadku problemów emocjonalnych warto skierować przedszkolaka do psychologa bądź pedagoga. W ten sposób dziecko z zespołem Downa ma szansę nauczyć się samodzielności, niezależności i zaakceptować swoją wadę. Wskazane są następujące metody pracy: Zabawy integracyjne - dzięki nim maluch dowie się, że w każdej relacji obowiązują normy i zasady, a przy tym poczuje się wartościowy i zaakceptowany. Zajęcia artystyczne (malowanie, rysowanie, śpiewanie, teatr) - nauczą przedszkolaka wyrażania emocji. Gimnastyka, zabawy ruchowe oraz spacery - służą wyładowaniu nadmiaru energii. Nauka podstawowych czynności (mycie rąk przed posiłkiem, korzystanie z toalety, używanie sztućców) – dziecko nauczy się radzenia sobie w codziennych sytuacjach. Fotelik samochodowy powinien być dopasowany do wagi i wzrostu dziecka. Jak wybrać fotelik samochodowy dla dziecka. Naukę jazdy na rolkach można zacząć od utrzymania równowagi. Jak nauczyć dziecko jazdy na rolkach. Zespół ADD uznaje się za podtyp ADHD. Spokojne dziecko też może mieć ADHD. Zobacz prace podzielone tematami: 01 - Administracja 02 - Analiza: ekonomiczna, finansowa, wskaźnikowa 03 - Bankowość, Kredyty 04 - Bezrobocie 05 - Bezpieczeństwo i Higiena Pracy 06 - Biznes plany 07 - Budownictwo i Architektura 08 - Budżet: miasta, powiatu, gminy, państwa 09 - Controlling 10 - Koszty, Audyt 11 - Pielęgniarstwo, Fizjoterapia, Dietetyka, Farmacja i Medycyna 12 - Faktorinng, Outsourcing 13 - Finanse 14 - Gastronomia, Hotelarstwo 48 - Historia 46 - Informatyka, Internet 15 - Inwestycje, MŚP 16 - Joint Venture, Prywatyzacja, BIZ 17 - Jakość 18 - Komunikacja społeczna 19 - Leasing 47 - Literatura 20 - Negocjacje, Konflikty 21 - Nieruchomości 22 - Marketing, Promocja, Reklama, Produkt 23 - Mechanika, Motoryzacja 24 - Ochrona Środowiska, Ekologia 25 - Pedagogika 26 - Podatki 27 - Politologia, Terroryzm, Dziennikarstwo 28 - Prawo, Przestępczość 29 - Psychologia 30 - Public relations 31 - Rachunkowość 32 - Resocjalizacja 33 - Rolnictwo 34 - Rynki finansowe, Instrumenty finansowe, Giełda 35 - Samorządy 36 - Socjologia 37 - Stosunki międzynarodowe, Handel zagraniczny 38 - Transport, Logistyka, Dystrybucja 39 - Turystyka, Agroturystyka 40 - Ubezpieczenia, Emerytury, Renty, Służba zdrowia 41 - Unia Europejska, Unia Walutowa, Euro, Fundusze Unijne 42 - Wychowanie fizyczne 43 - Zarządzanie, Organizacja, ZZL: Rekrutacja, Selekcja, Szkolenia, Motywowanie, Wynagradzanie, Ocenianie 44 - Strategie 45 - Inne 00 - Pokaż wszystkie prace Numer pracy: 3566 Temat pracy: Funkcjonowanie dziecka z zespołem downa w rodzinie i szkole. Liczba stron: 74 Spis treści / plan pracy: Wstęp Rozdział 1 Rodzina jako środowisko wychowawcze Pojęcie rodziny i jej funkcje .........6 Postawy rodzicielskie .........11 Rodzina a wychowanie dziecka niepełnosprawnego.........15 Pomoc rodzinom dzieci niepełnosprawnych.........17 Rozdział 2 Ogólne zagadnienia dotyczące niepełnosprawności Rodzaje i przyczyny niepełnosprawności umysłowej.........20 Charakterystyka dzieci z zespołem downa.........22 Metody terapii wspomagania rozwoju u osób z zespołem downa .........25 Grupa rówieśnicza a dzieci z zespołem downa..........28 Rozdział 3 Metodologia badań własnych Cel i problematyka badań .........32 Metody, techniki i narzędzia badawcze .........33 Organizacja i przebieg badań własnych.........36 Rozdział 4 Analiza wyników badań własnych Charakterystyka badanej grupy.........38 Stopień akceptacji niepełnosprawności osób z zespołem downa w opinii badanych grup..........42 Wiedza grup badawczych na temat zespołu downa .........48 Stopień akceptacji dziecka z zespołem downa przez zdrowe rodzeństwo..........52 Stopień samodzielności dzieci z zespołem downa w rodzinie i szkole w opinii badanych grup .........54 Profilaktyka badań prenatalnych w opinii matek dzieci z zespołem downa.........56 Rola wsparcia instytucji i najbliższych w opinii matek dzieci z zespołem downa i pedagogów szkolnych.........57 Podsumowanie.........60 Bibliografia.........62 Spis źródła internetowe Spis tabel Spis rycin Spis diagramów Aneksy Zespół Downa to zaburzenie rozwojowe, w którym dodatkowy materiał genetyczny prowadzi do zaburzeń metabolicznych, charakterystycznych cech fenotypowych, wad narządów wewnętrznych, dymorfizmu tkankowego oraz obniżonego poziomu funkcjonowania intelektualnego (Pueschel, 2009). Co to znaczy dla nas – rodziców, terapeutów, nauczycieli? A co dla samych dzieci z zespołem Downa? Jak dodatkowy chromosom może wpływać na ich rozwój i codzienne funkcjonowanie? W jaki sposób powinniśmy wspierać ich edukację i społeczną inkluzję? Zespół Downa – czym jest? Zespół Downa (ZD) oprócz charakterystycznych cech dysmorficznych1 wiąże się z występowaniem zaburzeń strukturalnych i funkcjonalnych ośrodkowego układu nerwowego, wad układów wewnętrznych (sercowo-naczyniowego, pokarmowego, mięśniowego, kostno-stawowego, oddechowego, moczowo-płciowego), dysfunkcji narządów zmysłu (wzrok, słuch), zaburzeń mowy. Osoby z tym zespołem cechują się dużym zróżnicowaniem zarówno pod względem funkcjonowania intelektualnego, jak i językowego czy społecznego. Do cech wspólnych zalicza się charakterystyczny wygląd twarzy, występowanie niepełnosprawności intelektualnej różnego stopnia oraz hipotonię (Sherman i in., 2007), natomiast inne defekty i zaburzenia – chociaż częściej występują niż w populacji ogólnej – nie pojawiają się u wszystkich ludzi z zespołem Downa. Tak istotne zróżnicowanie powoduje dużą różnorodność w zakresie zdolności poznawczych i umiejętności danej jednostki. To z kolei wiąże się z potrzebą dużego zindywidualizowania w zakresie wyboru optymalnych strategii wspierających jej pozytywne zachowania, edukację i rozwój. W praktyce oznacza to z jednej strony istnienie większego ryzyka wystąpienia pewnych zaburzeń czy specyficznych zachowań (które mogą, ale nie muszą wystąpić u wszystkich osób z zespołem Downa), a z drugiej – duże zróżnicowanie tej grupy oraz konieczność patrzenia na każde dziecko jak na niepowtarzalną indywidualność. Większość dzieci z zespołem Downa ma umiarkowany i lekki stopień niepełnosprawności intelektualnej, chociaż są także te z głębokim stopniem niepełnosprawności oraz z normalnym/przeciętnym poziomem inteligencji. Rozwój osób z zespołem Downa zależy nie tylko od czynników genetycznych oraz istnienia dodatkowych wad i chorób, ale także od podjętych działań edukacyjno-rehabilitacyjnych i wpływu najbliższego środowiska. Liczne badania potwierdzają, że pozytywny wpływ na długość i jakość życia tych osób ma rozwój medycyny (postęp kardiochirurgii, rozpowszechnienie szczepień ochronnych, leczenia antybiotykami), odejście od instytucjonalizacji oraz powszechny dostęp do edukacji i rehabilitacji (Żyta, 2012). Wspomaganie rozwoju dzieci z zespołem Downa Rehabilitacja rozpoczyna się obecnie od pierwszych dni życia dziecka z zespołem Downa wraz z udziałem w programach wczesnej interwencji. Dziecko poddane jest diagnozie medycznej (jej celem jest dokładne określenie istniejących zaburzeń oraz podjęcie koniecznego leczenia), psychologicznej, pedagogicznej i logopedycznej. Stanowi ona podstawę do stworzenia indywidualnego programu terapeutycznego. Działania wczesnej interwencji skierowane są zarówno na dziecko i jego wielozakresową stymulację, jak i całą rodzinę. W procesie wspomagania rozwoju dziecka z zespołem Downa główną rolę odgrywają rehabilitacja ruchowa, logopedyczna oraz odpowiednia opieka pedagoga specjalnego, który stymuluje rozwijanie indywidualnych uzdolnień twórczych, samodzielności i samowystarczalności w życiu codziennym. Programy realizowane są w domach rodzinnych przez rodziców otrzymujących instrukcje od specjalistów, w trakcie wizyt kontrolnych w ośrodkach wczesnej interwencji oraz w trakcie turnusów rehabilitacyjnych. Obejmują stymulację wszystkich sfer życia dziecka. Istotną cechą działań rehabilitacyjnych skierowanych na dziecko z zespołem Downa jest jak najwcześniejsze ich podjęcie połączone z leczeniem farmakologicznym (hormony tarczycy, leki aktywizujące przemianę materii, witaminy) oraz korekcją medyczną istniejących wad (operacje serca, przewodu pokarmowego, korekcja wad słuchu i wzroku itp.). Ponadto zaleca się kontynuowanie leczenia także w późniejszym wieku oraz stymulowanie rozwoju osób z zespołem Downa w ich naturalnym środowisku, z dużym naciskiem na integrację z pełnosprawnymi rówieśnikami (Marshall, 2004; Fidler, Nadel, 2007). Obecnie coraz częściej podkreśla się znaczenie wieloaspektowej rehabilitacji (medycznej, pedagogicznej, psychologicznej) w stosunku do osób dorosłych i starszych. Ma ona za zadanie jak najdłuższe utrzymanie maksymalnie dobrej kondycji zdrowotnej – fizycznej i Edukacja i style uczenia się dzieci z zespołem Downa Edukacja dzieci z zespołem Downa w Polsce przebiega zarówno w ramach szkolnictwa ogólnodostępnego (inkluzyjnego i integracyjnego), jak i specjalnego. Nauka uczniów z zespołem Downa w szkołach ogólnodostępnych usprawnia ich język i mowę, co wpływa pozytywnie na poziom społeczny i emocjonalny. Ponadto prowadzi do lepszych wyników w zakresie nauki czytania, pisania i liczenia oraz wiedzy ogólnej. Dzieci z zespołem Downa potrzebują nauki wspólnej z pełnosprawnymi rówieśnikami z jednocześnie dostarczanym wsparciem indywidualnym. Natomiast plusem szkół specjalnych jest kontakt z grupą rówieśniczą o podobnym poziomie funkcjonowania intelektualnego i podobnej niepełnosprawności – uczniowie zawierają przyjaźnie i mają lepsze kontakty interpersonalne, co korzystnie wpływa na ich samopoczucie (Żyta, 2010; Żyta, 2012). W niektórych krajach ( w USA czy Wielkiej Brytanii) dominującą formą edukacji dzieci z zespołem Downa od ponad czterdziestu lat jest nauczanie włączające (inkluzyjne). Badania sugerują, że dzieci z trisomią 21 chromosomu mają wyższy poziom umiejętności społecznych niż inne dzieci z niepełnosprawnością intelektualną, co z kolei może sugerować większe prawdopodobieństwo osiągnięcia sukcesu w zakresie edukacji inkluzyjnej niż w przypadku pozostałych przypadków niepełnosprawności intelektualnej (Freeman i in., 1999). Badania sugerują, że dzieci z zespołem Downa mają inny styl uczenia się niż ich rówieśnicy o typowym rozwoju: mogą mieć słabszą zdolność do uogólniania, a lepiej przyswajają informacje rozbite na mniejsze części; potrzebują, aby nowe informacje i umiejętności były wprowadzane wolno i starannie, tak aby zachowany został czas na powtarzanie (wspomaga to proces absorpcji wiedzy); ich uczeniu się sprzyja środowisko mające swoją strukturę, stałość, dobrze znane dziecku; pomocne jest ograniczenie sytuacji wywołujących frustracje do minimum oraz stwarzanie możliwości odniesienia sukcesu; dominujące jest poznanie o charakterze wzrokowym, z powodu częstych problemów ze słuchem (występujących u 60–80% dzieci z ZD); może występować słaba pamięć i częste zapominanie, co wpływa na trwałość uczenia i codzienne funkcjonowanie dziecka (Marshall, 2004). Wspieranie uczenia się dzieci i młodzieży z zespołem Downa w przedszkolu i szkole – wskazówki praktyczne Specyficzne i zróżnicowane profile uczenia się dzieci z zespołem Downa (tab. 1) wymagają stosowania różnych strategii uczenia się i praktycznego wsparcia zarówno w pracy na zajęciach czy lekcjach, jak i poza nimi. W klasie/w grupie w trakcie aktywności wymagających zwiększonej uwagi i słuchania (np. w czasie dyskusji czy słuchania opowiadań) dzieci z zespołem Downa mogą mieć problemy z nadążaniem za tokiem działań terapeuty czy zapamiętaniem treści. Wynika to z ograniczeń werbalnej pamięci krótkotrwałej. Problematyczny może być np. udział w szkolnych apelach czy reagowanie na długie polecenia lub skomplikowane prośby. Skuteczne strategie obejmują wykorzystanie: wsparcia wizualnego, aby skupić uwagę dziecka (rysunki, zdjęcia, symbole obrazkowe, piktogramy); wykorzystanie środków dydaktycznych i pomocy (kalkulatory, tablice ze zdjęciami/obrazkami, tabliczki z literami, siatki i diagramy). Dostępność tych pomocy zmniejsza obciążenie pamięci roboczej ucznia, a pomoce wizualne (takie jak tablice z literami i cyframi) mogą być przymocowane do biurka dziecka lub przechowywane w tylnej części zeszytu ćwiczeń starszego ucznia; stosowanie powszechnie dostępnych aplikacji i narzędzi w smartfonie, np. kalendarz w smartfonie pomocny jest w tworzeniu harmonogramu zajęć i planu lekcji (wspomaga to koncentrację uwagi, a także stwarza okazję do nabrania wprawy w posługiwaniu się urządzeniami codziennego użytku); stosowanie zdjęciowego/obrazkowego lub obrazkowo-słownego instruktażu do uczonych umiejętności (np. instruktaż przygotowywania potraw, robienia prania, korzystania ze sprzętu elektronicznego itd.) (Faragher i in., 2020). Tabela 1. Profile uczenia się a rekomendacje dotyczące zalecanych strategii uczenia się Profile uczenia się dzieci i młodzieży z zespołem Downa Strategie uczenia się/rekomendacje Lepsze funkcjonowanie języka recepcyjnego (rozumienie mowy) niż ekspresyjnego (mówienie) oraz częste występowanie zaburzeń artykulacji Wykorzystanie wizualnego wsparcia dla języka ekspresyjnego (komunikacja wspomagająca). Stwarzanie okazji do komunikowania się w małych grupach. Uważne słuchanie oraz wzmacnianie wszystkich wysiłków mających na celu komunikację. Zapewnienie komunikacji twarzą w twarz i kontaktu wzrokowego Na ogół dobra pamięć wzrokowa i przestrzenna Informacje słuchowe powinny być wspierane przez wizualizacje (np. pisanie na tablicy, diagramy, zdjęcia). Zapewnienie wsparcia wizualnego, aby ułatwić wyszukiwanie informacji (np. lista słów kluczowych) Potrzeba dodatkowego czasu w procesach przetwarzania słuchowego. Mogą występować ubytki słuchu, co wiąże się z dodatkowymi wyzwaniami w procesie uczenia się Zapewnienie wystarczająco dużo czasu na przetwarzanie komunikatu słownego Trudności z pamięcią krótkotrwałą i roboczą Używanie krótkich, jasnych wypowiedzi; stosowanie powtórzeń. Używanie tych samych zdań/sformułowań Dobre zdolności naśladowcze Posadzenie dziecka w pobliżu dobrych wzorców do naśladowania. Jeśli to możliwe, korzystanie raczej z pomocy rówieśników niż dorosłych (inne dzieci bywają bardziej atrakcyjnym wzorem do naśladowania) Trudności w uogólnianiu umiejętności i wiedzy Proszenie dziecka o powtórzenie wskazówek. Zapewnienie dziecku możliwości generalizowania w miarę uczenia się nowych umiejętności Trudności w rozumieniu i uczeniu się pojęć abstrakcyjnych Praca na materiale konkretnym, znanym, stosowanie poznania wielozmysłowego Źródło: Howard Providing Optimal Services and Supports for Students with Down syndrome in Educational Settings. Therapro Saturday Seminar Series 2016; Faragher R., Robertson P., Bird G., International guidelines for the education of learners with Down syndrome. DSI, Teddington, UK 2020. Wspieranie zachowań pozytywnych – zalecenia dla rodziców i opiekunów Dziecko z zespołem Downa może przejawiać szereg trudnych zachowań (takich jak odmawianie wykonywania poleceń, agresja, impulsywność, trudności w przechodzeniu od jednej czynności do drugiej). Około 30% dzieci z zespołem Downa ma zdiagnozowane zaburzenia zachowania, które w przyszłości mogą wpływać na funkcjonowanie w życiu dorosłym (Mc Carthy, 2008). Zrozumienie złożoności funkcjonowania i proaktywne podejście otoczenia może pomóc dziecku rozwinąć pewne poczucie kontroli nad swoim zachowaniem. Jednakże pewne zachowania będą wymagały zaplanowanej, świadomej reakcji oraz stosowania strategii, które z jednej strony wygaszają zachowania trudne, a z drugiej wzmacniają czy wspierają te pozytywne. Jednocześnie musimy pamiętać, że problemy z zachowaniem nie są nieuniknioną cechą zespołu Downa. Większość dzieci z zespołem Downa jest w stanie zachowywać się w sposób odpowiedni do wieku, a stosując odpowiednie strategie wzmacniające, możemy pomagać w budowaniu pozytywnych zachowań. Jedną ze strategii stosowanych w przypadku osób z zespołem Downa może być wyznaczanie granic i jasno określonych rutynowych czynności, np. rano, podczas posiłków i przed snem. Rutyna może dać poczucie bezpieczeństwa, nauczyć samodyscypliny czy wyeliminować walkę o władzę. Ponadto pomaga dzieciom w zrozumieniu pojęć i umiejscowieniu czynności w czasie oraz w poznaniu tego, czego się od nich oczekuje. Dzieci z zespołem Downa na ogół mają dobrą percepcję wzrokową, więc stosowanie wizualizacji pomaga im nauczyć się rutynowych czynności (np. wykorzystywania ich zdjęć w trakcie uczonych umiejętności lub piktogramów z poleceniami). Dla dzieci, dla których tego typu wizualizacja jest zbyt trudna do zrozumienia, można stosować tzw. kalendarz/harmonogram przedmiotowy (w sekwencji ustawiamy przedmioty np. szczotka do zębów, łyżka, but itd.). Dziecko podnosi każdy z nich przed rozpoczęciem konkretnej czynności symbolizowanej przez przedmiot. Ważne przy uczeniu pozytywnych zachowań jest wspieranie dobrej komunikacji. Zdarza się, że zachowania problemowe są spowodowane frustracją wynikającą z niemożności porozumienia się. Poszukiwanie sposobów skutecznego komunikowania się (elementy języka migowego, gesty, Makaton) może zapobiec niektórym problemom z zachowaniem. Jednym ze sposobów, w jaki można przekazać swoje oczekiwania, jest stosowanie historyjek społecznych. Są to małe książeczki z wizualn... Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów Co zyskasz, kupując prenumeratę? 6 wydań magazynu "Terapia Specjalna" Dostęp do wszystkich artykułów w wersji online ...i wiele więcej! Sprawdź Częstym błędem jest nazywanie zespołu Downa chorobą, ponieważ nią nie jest. Co gorsza, nierzadko utożsamia się go także z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub głębokim. Należy pozbyć się takiego myślenia. ZD, to, jak pisała prof. Midro „naturalna forma ludzkiej egzystencji o odmiennym przebiegu rozwoju”. Różnice w nabywaniu nowych umiejętności, często rozwojowa dysharmonia powodują u nauczycieli stres i poczucie dezorientacji. Niepełnosprawność intelektualna i orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego dziecka z zespołem Downa Uczniowie z ZD często posiadają orzeczenie wydane ze względu na niepełnosprawność intelektualną lub niepełnosprawności sprzężone. Badania o ich średnim IQ są dość sprzeczne. Widoczny jest jednak efekt kompleksowej rehabilitacji, która obecnie może zostać wdrożona już po urodzeniu. Dzisiejsze dzieci z ZD radzą sobie zdecydowanie lepiej niż kilka dekad temu. Mówi się o tym, że większość z nich cechuje niepełnosprawność intelektualna w stopniu lekkim lub umiarkowanym. Coraz częściej podkreśla się fakt, że wśród dzieci z ZD można zauważyć również te, które rozwojem dorównują rówieśnikom. Mocne strony i szkolne trudności uczniów dodatkowych chromosomem Ich mocnymi stronami są spostrzegawczość, chęć współpracy i naśladowania zachowań i czynności. Kłopotem jest często krótkotrwała uwaga przy wykonywaniu zadań i myślenie konkretno-obrazowe. Niedostępne bywają różnego rodzaju operacje umysłowe, które wymagają wnioskowania, analizy i syntezy, wyobrażeń twórczych. Wielu z uczniów z ZD gorzej radzi sobie z zadaniami wymagającymi pamięci słuchowej. Percepcja i pamięć wzrokowa są zdecydowanie lepiej rozwinięta. Dlatego dzieci i młodzież w procesie edukacji potrzebują dostosowania metod pracy i wymagań do własnych możliwości. Skąd bierze się opóźniony rozwój mowy? Opóźnienie w rozwoju mowy u dzieci z ZD może mieć wiele przyczyn. Różnice w anatomicznej budowie jamy ustnej, niedosłuch, niskie napięcie mięśniowe nie ułatwiają nabywania kompetencji językowych. Logopedzi wskazują na: słabą wymowę u dzieci z ZD, przerywanie wymawianych głosek krótkimi oddechami, krótszy czas wymawiania głoski. Dlatego mowa dzieci z ZD może być niewyraźna, trudna w odbiorze. Opóźniony rozwój społeczny a wysoko rozwinięte umiejętności Dzieci z ZD bywają bardzo empatyczne wobec drugiego człowieka. To, co pomaga im w relacjach z rówieśnikami to zainteresowanie przeżyciami innych dzieci. Ich umiejętności społeczne są często na wyższym poziomie niż u rówieśników z podobnym poziomem niepełnosprawności intelektualnej, ale inaczej uwarunkowanej. Warto jednak pamiętać, że rozwój społeczny dziecka bywa opóźniony. Uczniowie z ZD rozwijają się wolniej, ich kompetencje językowe kształtują się dłużej, przez co bliżej im do dzieci średnio o trzy lata młodszych. Widoczne trudności mogą ujawnić się w okresie dojrzewania, kiedy sytuacje rówieśnicze zaczynają być coraz bardziej skomplikowane. Nie są w stanie zrozumieć niektórych zdarzeń, złożonych motywacji kolegów. Wycofują się i nie próbują sprostać społecznym wymaganiom, których po prostu nie rozumieją. Odczuwanie własnej odmienności, czyli porażka na horyzoncie Niepowodzenia w relacjach z innymi mogą sprawić, że dziecko z ZD odczuje swoją odmienność, poczuje się bezradne i wykluczone. Dlatego tak istotna jest psychoedukacja otoczenia i wspieranie ucznia w grupie rówieśniczej. W klasach I–III, gdzie na pierwszym planie jest chęć spontanicznej zabawy uczniowie z ZD radzą sobie lepiej niż potem gdy rówieśnicy zaczynają pogłębiać swoje relacje. Warto pamiętać, że emocje u dzieci z niepełnosprawnościami są dokładnie takie same, jak u ich sprawnych rówieśników. Dziecko z ZD głęboko odczuje smutek, złość, poczucie winy. Może mieć jednak trudność w rozumieniu źródeł tych uczuć, nazywaniu ich, rozwiązywaniu sytuacji konfliktowych. Potrzebuje po prostu wsparcia. Edukacja ucznia z zespołem Downa w szkole ogólnodostępnej – Janek was potrzebuje Przed wyborem szkoły podstawowej rodzice często zastanawiają się czy lepsza będzie integracyjna czy specjalna. Coraz częściej jednak wybierają „zwykłe" szkoły rejonowe. Czy to dobry krok? Z pewnością szkoła specjalna lub integracyjna jest lepiej przygotowana do pracy z dzieckiem. Jednak z drugiej strony to właśnie szkoła masowa może tworzyć lepsze warunki do przygotowania dziecka do samodzielności. To, jak przebiegnie integracji zależy jednak od zaangażowania nauczycieli w proces włączania. Należy także pamiętać, że każda szkoła będzie zobowiązana do zorganizowania: pomocy psychologiczno-pedagogicznej, kształcenia specjalnego, w tym do zatrudnienia specjalistów w zakresie pedagogiki specjalnej. Wprowadzenie do klasy ucznia z ZD może wydawać się dużym wyzwaniem. Edukacja włączająca i integracyjna daje jednak ogrom dowodów na to, że korzyści mają obydwie strony. Uczniowie z ZD potrzebują kontaktu z rówieśnikami bez niepełnosprawności, którzy stymulują ich rozwój mowy, ułatwiają naukę codziennych czynności i umiejętności szkolnych. Przebywanie w różnorodnej grupie sprawia, że dzieci z ZD nie czują tak silnej granicy między nimi, a resztą „zdrowego” świata. Dla dzieci w pełni sprawnych to ogromna lekcja empatii, współpracy, akceptacji dla odmienności, życzliwości dla drugiego człowieka. Warto jednak popracować nad postrzeganiem odmiennego kolegi w grupie. Wyobraźmy sobie Janka z ZD. Ma 8 lat, trafił właśnie do klasy I, z rok młodszymi kolegami. Jego obowiązek szkolny został odroczony, teraz jednak stoi przed wyzwaniem wejścia do zupełnie nowego środowiska. Wygląda trochę inaczej, choć przecież wszyscy w klasie są zupełnie różni. Nie wszystkie zadania idą mu dobrze – nie tylko jemu. Ma kłopot z zabawami ruchowymi, szybciej się męczy, głośno oddycha. Jak Alek, który niedawno był chory. Nauczyciel może przedstawić go uczniom na różne sposoby. Pokazać jego odmienność, poprosić o pomoc i uważność. Może również pokazać uczniom, jak wiele ich łączy, mimo że są różni. Pobierz: Dzień Kolorowej Skarpetki. Plakaty zachęcające do włączenia się w obchody Światowego Dnia Zespołu Downa Praca nad spójnością grupy i wzajemną akceptacją, czyli kształcenie bez wykluczenia Wyrażenie „włączenie dziecka z ZD do zespołu klasowego” od razu kładzie nacisk na odmienność ucznia. Inaczej będzie brzmiała „praca nad spójnością grupy i wzajemną akceptacją”. Oczywiście, wszyscy zauważą odmienność Janka. Prawdopodobnie: inaczej mówi, trudniej mu wykonywać proste, szkolne zadania, oddycha ustami, szybciej się męczy. Warto w prostych słowach wyjaśnić dzieciom, że dodatkowy chromosom sprawia jedynie, że kolega rozwija się w inny sposób. W klasach I-III lepiej szukać podobieństw, nie różnic. Świetnie sprawdzą się proste zabawy integracyjne, jak na przykład „Kto tak jak ja?”. W czasie zabawy dzieci dobierają się w grupki na zasadzie różnego rodzaju cech wspólnych. Jeśli nauczyciel zbuduje spójną, zintegrowaną grupę i pomoże dzieciom znaleźć sposoby na rozwiązywanie kłopotów, Janek z ZD będzie czuł się zdecydowanie lepiej. Warto również podkreślać mocne strony dziecka. Pokazywać, jak wiele można się od niego nauczyć, jak stara się o relacje z innymi. Pomoc w rozumieniu potrzeb kolegi To zupełnie naturalne, że dzieci szybko się zniechęcają. Trudno im zrozumieć niewyraźną mowę kolegi, więc szukają innego rówieśnika. Łatwiej im wykonać zadania w grupie z pełnosprawnymi przyjaciółmi, więc unikają doboru do grupy z uczniami z trudnościami. Wówczas trzeba pokazać im, jak istotne jest dla drugiej osoby to, że ma wystarczająco dużo czasu na wypowiedź. Dzieci muszą zrozumieć, jak wiele przeszkód musi pokonać malec z ZD, by włączyć się do zabawy. Im więcej usłyszą komunikatów o charakterze pozytywnych wzmocnień, tym lepiej. Można je sformułować na przykład tak: Jak się cieszę, że pogadałeś z Jankiem. Widziałam, że było mu trudno opowiedzieć ci o swoich urodzinach, sprawiłeś, że się poczuł lepiej! Super, że się tak dobraliście w grupę. Taka ekipa sprawi, że każdy skorzysta z tych zajęć. Czasem każdy ma kłopot z zapięciem kurtki. To świetnie, że pomogłeś Jankowi. Z takim przewodnikiem na tej wycieczce Janek i inni na pewno będą mieli dużo frajdy. Dzięki, że zaoferowałeś pomoc! Empatia i otwartość to podstawa Praca z różnorodną grupą dzieci o odmiennych potrzebach wymaga dużego wysiłku. Dla nauczyciela może być źródłem zarówno ogromnej satysfakcji, jak i poczucia bezradności, braku kompetencji. Dlatego warto zadbać o siebie. Korzystać z doświadczenia innych, szkoleń, koleżeńskiej burzy mózgów. Nie ma również nic złego w tym, by poprosić dzieci o pomoc w szukaniu rozwiązań. Zwykłe pytanie: „Słuchajcie, Jankowi chyba trudno się tu skupić, macie pomysł, jak moglibyśmy mu pomóc?” może dać nową perspektywę. W końcu nauczyciel to tylko i aż człowiek! Przeczytaj również: U. Jęczeń, Podstawowe ograniczenia w rozwoju dzieci zespołem Downa [w:] „Logopedia” 41, 2012, – 119. J. Kruk – Lasocka, B. Bartosik, A. Jakubowska, Dziecko z zespołem Downa w szkole ogólnodostępnej? Lubelski Rocznik Pedagogiczny, T. XXXVI, z. 2, 2017.

funkcjonowanie dziecka z zespołem downa w szkole